Fréttabréf                                           SKRUDDU                                          jan. 2001

           Síðast breytt 15. janúar 2001

VEFUR SKRUDDU
Skrudda hefur opnað nýjan vef á eigin vefléni með styrk frá Menntamálaráðuneytinu á Íslandi og
Skolverket í Svíþjóð. Heimasíðan er á slóðinni http://www.skrudda.org/skrudda.html
Vefurinn er enn í byggingu, en nokkurt efni er þegar komið inn á hann. Öllum meðlimum Skruddu
er frjálst að leggja til efni á vefinn. Á þessum vef verður m. a. eftirfarandi efni: Meðlimum Skruddu er frjálst að leggja til efni og hugmyndir. Allt efni, sem gefið er út á Netinu
á vegum Skruddu, verður frjálst til afnota fyrir meðlimi Skruddu og nemendur þeirra.
 
Upplýsingar um ráðstefnu í Háskóla Íslands um Norðurlandamál sem önnur mál 
í Reykjavík í maí 2001, eru á slóðinni  http://www.hi.is/nam/heim/nordsprog2001 
Bragi er með námsefni í íslensku á slóðinni
 http://www.bragi.org 

FJARSKÓLI SKRUDDU

Nú þegar er hafið fjarnám á Netinu á vegum Skruddu. Námsskrá er á slóðinni http://www.skrudda.org/Fjarskoli/fjarnam.html  Þar til annað verður ákveðið á þingi Skruddu, verður fjarnámið rekið með eftirfarandi skilyrðum:

Meðlimir Skruddu, sem vilja nýta Fjarnámið sem námsefni handa nemendum sínum, geta tilkynnt þáttöku hér. Meðlimir Skruddu, sem vilja taka að sér fjarnámsnemendur á öðrum stöðum og í öðrum löndum, þar sem ekki er rekin íslensk móðurmálskennsla, geta tilkynnt það hér

KJARAMÁL KENNARA

Á Íslandi hefur verkfall framhaldsskólakennara staðið yfir í 6 vikur og er nú lokið. Framhaldsskólakennarar fá um þrettán prósenta launahækkun frá og með áramótum en grunnskólakennarar fá flestir ellefu prósent. Forseti Íslands sagði í áramótaávarpi sínu, að menn ættu ekki að láta deilur um launakjör og vinnutíma kennara eyðileggja menntun í landinu.

Í Svíþjóð hafa sáttasemjarar, kennarasamtökin og samband sveitarfélaga samið drög að nýjum samningum, sem voru undirritaðir í byrjun janúar, án þess að meðlimir kennarafélaga fái tækifæri til þess að tjá sig um þá. Samningarnir verða til 5 ára og trygga 4% kauphækkun árið 2000 og 2% í september árið 2001.

Áherslan í kjaradeilum kennara og hins opinbera hefur breyst. Þær einskorðast ekki lengur við laun, vinnutíma og starfshætti. Inn í þær hafa komið tilraunir sveitarfélaga til að stjórna starfsháttum skólanna og breyta kennsluháttum. Þetta virðist vera tilraun sveitarfélaga til þess að koma á einhverju, sem kemur í stað þeirra námsskráa, sem ríkisvaldið hefur hingað til sett fram. Kröfur kennarasamtaka og annarra stéttarfélaga beinast hins vegar æ meir að því að minnka vinnuálag og streitu kennara. Í Svíþjóð hafa veikindaforföll kennara aukist stórlega síðustu árin. (11-01-01)



HEIMSÓKN TIL OSLÓ
Mánaðamótin október - nóvember s.l. var ég í ítarmenntunarleiðangri til Osló á vegum skólans sem ég starfa hjá. Við vorm 8 kennarar saman, Bengali, Bosníumaður, Erítreumaður, Frakki, Írani, Íslendingur, Pólverji og einn Sómali. Við héldum til á stóru farfuglaheimili í Osló.

Við innritun lentum við í óþægindum. Afgreiðslumaðurinn krafðist þess að Sómalinn og Erítreumaðurinn framvísuðu vegabréfum við innritun. (Þess var hins vegar ekki krafist af okkur hvítingjunum.) Sómalinn var með sænskt bráðabirgðaflóttamannavegabréf. Þetta tók afgreiðslu- maðurinn ekki gilt, heldur krafðist þess að hann sýndi vegabréf frá heimalandi sínu. Sómalinn reyndi að útskýra að það væri engin ríkisstjórn í Sómalíu, og þessvegna gæti enginn þar gefið út vegabréf. Erítreumaðurinn, sem er bæjarráðsmaður í Uppsölum, reyndi að útskýra þetta á sænsku. Afgreiðslumaðurinn talaði norsku og misskilningurinn óx á báða bóga. Nú skarst einn af gestum farfuglaheimilisins inn í leikinn og hrópaði með hárri raust að Erítreumanninum og Sómalanum: - Behave yourselves!

Þeir höfðu vissulega talað sænsku, en maðurinn taldi það greinilega vera óhjákvæmilegt að tala ensku við þeldökkt fólk. Eftir æstar orðahnippingar skráði maðurinn sig inn og fór upp á herbergi. Næst skráði ég mig inn í gestaskrána, og sá ég þá að maðurinn var Íslendingur.

Næstu daga heimsóttum við tvo skóla í Osló. Við höfðum beðið um að hitta móðurmálskennara tvítyngdra nemenda. Þegar við spurðumst fyrir um móðurmálskennsluna, neituðu forráðamenn skólanna því að slík kennsla væri rekin í þeirra skólum. (Það var engu líkara, en að við hefðum spurt, hvort það væri alnæmi í skólanum.) Í stað þess fengum við að vita, að í skólanum væri í nokrum bekkjum rekin tvítyngd kennsla. Fyrir kemur að nemendur fái móðurmálskennslu meðan þeir eru  í móttökubekkjum. Nám í móttökubekk er takmarkað við eitt skólaár. Íslenskir nemendur eru yfirleitt ekki í móttökubekkjum. Það er engin móðurmálskennsla fyrir innflutta nemendur á menntaskólastigi í Noregi.

Ég spurði annan skólastjóranna, hvort ekki væri rekin nein móðurmálskennsla í íslensku í Osló. Hún sagði svo ekki vera. Ég sagði, að það væri mjög algengt að íslenskar fjölskyldur byggju á Norðurlöndunum á námsárum sínum og tækju börn sín með sér. Síðan flyttust þær aftur til Íslands.  Þessir nemendur þyrftu að halda íslenskunni við til að geta sest aftur í íslenska skóla. Skólastjórinn svaraði því, að norska skólakerfið miðaði grunnskólanám við nemendur, sem hefðu flutt til Noregs fyrir fullt og allt og ætluðu að lifa og starfa þar. Það væri ekki hægt að ætlast til þess að Norskir skólar menntuðu börn fyrir skólakerfi annarra landa. Ég sagði að þetta væri brot á samningi um menningarlegt samstarf milli Norðurlandanna og stangaðist á við norrænt samstarf, en hún tók ekki undir það.

Tvítyngd kennsla í Osló er ekki rekin á sama hátt og "bilingual education" í Bandaríkjunum. Í Bandaríkjunum starfa, að því er ég best veit, tveir kennarar með hvor sitt tungumál (oftast ensku og spænsku) saman í bekknum. Í Osló koma kennarar, sem tala mál innfluttra nemenda við og við til þeirra í bekkinn og aðstoða nemendur við norska námsefnið og ýmis félagsleg vandamál. Þetta var sem sagt svipað og hin svo kallaða námsaðstoð (studiehandledning) í Svíþjóð.

Þetta ástand er líklega afleiðingarnar af þeim breytingum, sem hafa orðið á norsku skólakerfi undir áhrifum frá Fremskridtsparitet.
Grettir, í desember 2000



STYRKIR FRÁ MENTAMÁLARÁÐUNEYTINU 2000
Eftirfarandi auglýsing birtist á vefsíðum Menntamálaráðuneytisins sumarið 2000:
"Íslenskukennsla á Neti
Styrkir til að þróa fjarkennsluvef
Menntamálaráðuneytið auglýsir eftir umsóknum um styrki til að þróa fjarkennsluvef í íslensku.
Markmiðið er að nýta kosti tölvu- og upplýsingatækni við að þróa fjarkennsluumhverfi á Netinu
til að íslenskir nemendur eigi kost á að leggja stund á íslenskunám með fjarkennslusniði meðan
þeir dveljast erlendis. Æskilegt er að slíkur fjarkennsluvefur geti nýst öllum sem leggja stund á
íslensku, sem móðurmál eða erlent mál, hér á landi sem erlendis. Leitað er eftir heildarlausn á
uppbyggingu, útfærslu og rekstri á fjarkennsluvef, hvernig nýta skuli tölvu- og upplýsingatækni
og samhæfa krafta og þekkingu sem er fyrir hendi og ennfremur nýta fyrirliggjandi efni til
íslenskukennslu á Netinu. Umsækjendur skulu hafa í huga hvaða viðbætur eru nauðsynlegar til að vefurinn geti nýst börnum og fullorðnum án tillits til búsetu. Óskað er eftir að umsóknir innihaldi lýsingu á framkvæmd verkefnisins, tímaáætlun og kostnaðaráætlun.

Styrkir til námsefnisgerðar
Menntamálaráðuneytið auglýsir eftir umsóknum um styrki til að gera úr garði kennsluefni til
fjarnáms í íslensku fyrir þá sem leggja stund á íslensku sem erlent mál. Í umsóknum skal koma
fram lýsing á námsefninu, markmið þess, hvernig nýting þess sé fyrirhuguð og kostnaðaráætlun.
Nánari upplýsingar eru veittar í þróunar- og áætlanadeild menntamálaráðuneytisins í síma 560
9500. Umsóknir skulu hafa borist Menntamálaráðuneytinu, Sölvhólsgötu 4, 150
Reykjavík, í síðasta lagi 20. ágúst 2000."

Endurmenntunardeild Kennaraháskóla Íslands fékk styrkinn til að þróa fjarkennsluvef fyrir íslenskukennslu erlendis.
Heimspekideild Háskóla Íslands hlaut styrkinn til námsefnisgerðar til fjarnáms  í íslensku.
Skrudda óskar báðum þessum stofnunum góðs gengis við framkvæmd verkefnanna og væntir mikils af þeim.



SKRUDDA er félag íslenskra móðurmálskennara á Norðurlöndum.
Félagið er opinberlega til heimilis í Kennarahúsinu við Laufásveg, 101 Reykjavík ISLAND
Póstfang: SKRUDDA c/o Grettir Engilbertsson, Flogstavägen 156, 752 72, Uppsala
                           Stjórnarfulltrúar:        Netfang:                                        Sími:
Formaður:          Grettir Engilbertsson  gangleri@algonet.se                   (+46)(0)18 462054
Danmörk:           Fulltrúa vantar frá Danmörku
Finnland:            Helga Þráinsdóttir       rosengre@netti.fi                      (+358) 09 3897213
Noregur:             Gunnlaug Yngvadóttir torrino@online.no                     (+47) 51891531
Svíþjóð:             Halla Hallsteinsdóttir  halla@mbox318.swipnet.se      (+46)(0) 470 8448
Ísland:                Guðni Olgeirsson     gudni.olgeirsson@mrn.stjr.is        (+354) 5609560
                                                                                              Bréfsími:    (+354) 5623068

Árgjald er 100 norskar krónur, 900 íslenskar krónur, 105 sænskar krónur, 93 danskar krónur, 74
finnsk mörk, 7,6 £, 12,50 €, eða 10 $.

Bankar hafa síðustu árin lagt óhófleg gjöld á greiðslur milli landa. Það kostar 50 SEK aukalega að fá póstgírógreiðslu til Svíþjóðar frá hinum Norðurlöndunum. Það kostar 100 SEK að skipta ávísun erlendis frá í sænskum banka. Þá er stundum allt árgjaldið búið að renna til bankans.

Við höfum nú fundið nýja aðferð til að greiða árgjöld, án þess að bankarnir leggi á gjöld. Við getum borgað gegn um fyrirtæki í Bandaríkjunum, sem heitir Paypal. Það setur upp bankareikninga, sem eru tengdir við netföng og krítarkort. Greiðslur fara inn á sérstakan bankareikning hjá Paypal, sem er bundinn við netfangið. Síðan getur reikningshafinn tekið út peningana af krítarkortinu sínu. Reynið þetta:

Árgjaldið lendir þá á Paypal- reikningnum mínum. Ég (Grettir) get síðan tekið það út af krítarkortinu mínu og sett það inn á bankareikning Skruddu.

Paypal er mjög hagkvæm leið til að flytja greiðslur milli reikninga og landa og nýtur vaxandi vinsælda. Þið getið einnig notað Paypal til að fá greiðslur frá öðrum, sem hafa reikning hjá Paypal. Vinsamlegast gefið upp að gangleri@algonet.se hafi vísað ykkur á Paypal, þegar þið opnið nýjan reikning. Þá verður gefinn bónus sem ég læt renna til Skruddu.

Það er líka hægt að greiða árgjaldið með hefðbundnum hætti inn á bankareikning Skruddu í Íslandsbanka. Þið getið notað tækifærið, þegar þið eruð stödd á Íslandi.
Bankanúmer: 0513-14  Reikningsnúmer: 602275

Meðlimir í Svíþjóð geta greitt árgjöld inn á  póstgíróreikning 6268184-6 í Svíþjóð.

Gleymið ekki að tilkynna nafn ykkar og heimilisfang í sambandi við greiðslu,
til dæmis með því að fylla út miðann hér að neðan og senda hann inn.


NÝR MEÐLIMUR/ BREYTT HEIMILISFANG

Nafn: _____________________________________ Netfang: __________________________

Heimilisfang: _______________________________ Póstnúmer:    __________________

Staður: ___________ Land: _____________ Sími:  ____________     Fax _______________

Hef áhuga á að taka að mér stjórnarstörf      Já ______    Nei ______
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

SKRUDDA c/o Grettir Engilbertsson
Flogstavägen 156
752 72 Uppsala
Sweden