heimaeygap
Gap-fill exercise
Eina nótt veturinn 1973 vöknuðu Vestmannaeyingar við mikinn hávaða. Það
var eldgos rétt
bænum. Allir símar í bænum voru látnir hringja. Það var
aðvörunarmerki. Allir áttu að hlusta á útvarpið. Í útvarpinu var öllum sagt
að fara niður að höfninni. Enginn mátti taka neitt með sér,
fötin, sem
þau voru í. Til allrar
voru fiskibátarnir í höfn. Flest komust um
borð í báta, sem fluttu þau til lands. Sjúklingar og eldra fólk fór með
flugvél. Á
burt sá fólkið glóandi hraunið sprautast upp úr svörtu
eldfjallinu. Allir 5000 íbúarnir björguðust,
dó í eldgosinu.
Svört aska frá eldgosinu lagðist yfir húsin í bænum. Menn urðu að moka
sandinum af þökunum, svo þau brotnuðu
. Hraunið rann yfir mörg hús
og færði heil eða hálf hús
. (Það er enn í dag hægt að sjá þau á stað,
sem heitir Dalur dauðans). Eitrað gas rann inn í kjallara og dældir.
Hraunið rann að hafnarkjaftinum. Ef höfnin lokast, er ekki
að fiska og
allir verða atvinnulausir í Vestmannaeyjum. Þá söfnuðu menn saman
brunaslöngum og dælum frá öllu Íslandi og sprautuðu köldum sjó á hraunið.
Þetta
til að kæla hraunið og hægja á því, og það lokaði ekki höfninni.
Eyjamenn voru flóttamenn á Íslandi í nokkur ár. Allir fengu staði að búa á
og vinnu. En þegar gosið var
, fluttu flestir aftur til Eyja. Margir
söfnuðu peningum til þess að hjálpa þeim að byggja ný hús, eða
þau gömlu. Eyjan var
svört af ösku , en Eyjamenn settu gömul net á
sandinn til þess að græna grasið gæti fest rætur í öskunni.
Nýja hraunið verður heitt í hundrað ár. Eyjamenn hita upp vatn í pípum í
hrauninu til þess að fá heitt vatn í húsin og sundlaugina. Það er
hægt að
baka pottbrauð í hrauninu. Eyjamenn setja rúgbrauðsdeig í lokaða blikkdós
og grafa það niður í hraunið. Eftir einn eða tvo tíma grafa þeir upp
brauð í heimi.
Nýja eldfjallið fékk nafnið Eldfell.
gýs það ekki strax aftur.