Fjarnám

Móðurmálskennsla fyrir íslenskumælandi börn og unglinga erlendis.

Leiðarljós
Aðferðir
1. áfangi
Markhópur
Málfræði og stafsetning
2. áfangi
Móðurmál erlendis
Lokamarkmið
3. áfangi
Hvað er fjarnám?
Námsmat
4. áfangi
Hvað þarf til þáttöku?
Gjöld og innritun
5. áfangi

Leiðarljós:

Fjarskólinn starfar í samræmi við Mannréttindasáttmála og Barnasáttmála Sameinuðu Þjóðanna.
Fjarskóli Skruddu er ekki skyldunámsskóli og er ekki bundinn af opinberri námsskrá. Hann hefur þótil hliðsjónar námsskrár þeirra landa, þar sem nemendur eru búsettir.

Fjarskóli Skruddu stefnir að því að:



Markhópur:

Á síðari áratugum hafa margir Íslendingar flutt til annarra landa. Á Norðurlöndumog víðar hafa íslenskumælandi börn fengið móðurmálskennslu á vegum hins opinbera. Hingað til hafa hundruð íslenskumælandi barna fengið slíka kennslu. Margar íslenskumælandi fjölskyldur hafa sest að erlendis til frambúðar, en vilja að börnin haldi við íslenskri tungu og tengslum við Ísland.

Það er algengt að íslenskumælandi fjölskyldur flytjist frá öðrum löndum til Íslands meðan börnin eru á skólaaldri. Börn þeirra hafa sjaldan næg tök á íslenskunni og ná ekki alltaf góðum árangri í íslenskum skólum.Fyrir hefur komið að fjölskyldur flytjast aftur frá Íslandi vegna þess að íslenskir skólar geta ekki veitt kennslu, sem er í samræmi við þarfir þessara barna.

Markhópur þessa fjarnáms er íslenskumælandi börn erlendis. Kennslan er skipulögð með hliðsjón af margra ára reynslu, sem fengist hefur við móðurmálskennslu íslenskumælandi barna á Norðurlöndum.



Móðurmál erlendis:

Móðurmálskennsla í framandi málhverfi er allt annars eðlis en móðurmálskennsla í landi, þar sem málið er opinbert tungumál. Tungumálsminnihluti á undir högg að sækja á margan hátt. Hvað varðar íslenskumælandi börn erlendis, er vert að minna á eftirfarandi atriði:



Hvað er fjarnám?

Í fjarnámi hittast nemandinn og kennarinn næstum því aldrei. Nemandinn stjórnar sjálf(ur) þeirri vinnu sem hún/hann leggur í námið. Fjarnám verður því að skipuleggja með eftirfarandi í huga:

Leiðbeinandinn getur til dæmis verið foreldri eða móðurmálskennari ef slíkur er til staðar.Hlutverk leiðbeinandans er að sjá til þess

Hvað þarf til þáttöku?

Til þess að taka þátt í fjarnámi hjá Fjarskóla Langöruls þarf nemandinn að:



Aðferðir:

Þau tæki sem standa til boða eru netpóstur, ritvinnsluforrit, vefsíður, hljóðrit og myndbönd. Það er óhjákvæmilegt, að nemendur læriað nota þessa miðla og beita þeim til þess að tjá hugmyndir sínar, og þekkingu. Ef vel tekst til, fá nemendur tækifæri til þess að framleiða birtingarhæft efni. Slík hæfni og kunnátta mun skipta máli í þjóðfélagi framtíðarinnar.

Fjarnámið er miðað við nemendur,sem eiga heima í framandi málhverfi. Það er því nauðsynlegt að leggja aukaáherslu á mælt mál, framburð og tilheyrandi látbragð. Þetta er hægt að gera í hljóðriti og á myndbandi. Nemandinn verður að venjast því að tala inn á snældu, koma fram á myndbandi, og sjá og heyra sjálfa(n) sig og aðra nemendur koma fram á myndbandi og í hljóðriti á íslensku.

Ritun verður að miklu leyti æfð í ritunarferli, þar sem nemandinn gerir fyrst uppkast, sendir það til kennarans eða annarra nemenda til umfjöllunar og breytinga, og fær það að lokum aftur til frágangs.

Vissir þættir í fjarnáminu verða byggðir upp sem rannsóknarnám (Problem Based Learning). Nemendur taka þátt í því að setja fram spurningar og skilgreina viðfangsefni og starfa síðan saman á Netinu við að finna úrlausnir.

Fjarskólinn leitast við að byggja upp gagnvirkt námsefni, sem verður aðgengilegt á Netinu.



Málfræði og stafsetning:

Afbrigði í stafsetningu og málfræði eru algeng meðal íslenskra barna erlendis. Það stafar af því að barn, sem á heima í framandi málhverfi, fær ekki nógu mörg tækifæri til þess að heyra og tala eða lesa og rita íslensku. Þetta geta foreldrar lagfært með því að tala meira við barnið á íslensku, lesa upphátt fyrir yngri börnin úr íslenskum barnabókum og útvega barnabækur á íslensku eftir aldri og áhuga barnsins.

Barnið leiðréttir sjálft málfar sitt og rithátt því oftar og meir sem það tekur þátt í samtölum á íslensku,og því fleiri íslenska texta sem það les. Í vissum tilvikum hentar að endurtaka á réttan hátt það sem barnið hefur borið fram, beygt eða ritað á afbrigðilegan hátt. Forðast ber að veikja sjálfstraust barnsins með sífelldum leiðréttingum. Leiðréttingar frá jafnöldrum hafa meiri áhrif en frá fullorðnum.


Lokamarkmið:

Eftirfarandi markmiðum á nemandinn að geta náð að fjarnáminu loknu:

Fjarnámið skiptist í 5 áfanga. Áfangarnir eru ekki bundnir við aldur, heldur við hæfni í að tala, skilja, lesa og skrifa íslensku.


Námsmat:

Námsmat fer fram þannig að nemandinn þreytir próf í lok hvers stigs, nema þess fyrsta. Metin verður hæfni nemandans í Mæltu máli, Lestri- bókmenntum, Ritun, Átthagafræði, Tvítyngi, Upplýsingatækni og Margmiðlun.

Nemandinn fær einkunn í stigunum A til E í hverri hæfnigrein.
A þýðir að nemandinn hefur leyst öll verkefni í greininni vel af hendi.
B þýðir að nemandinn hefur leyst flest verkefni í greininni vel af hendi.
C þýðir að nemandinn hefur leyst mörg verkefni í greininni vel af hendi.
D þýðir að nemandinn hefur nokkur verkefni í greininni vel af hendi.
E þýðir að nemandinn hefur leyst fá verkefni í greininni vel af hendi.

Nemandinn fær prófskírteini og umsögn að loknu hverju stigi. Leiðbeiningar fara fram með netpósti. Foreldrar, leiðbeinendur og nemendur geta hvenær sem er komið ábendingum og gagnrýni á framfæri. Könnun um markmið, námsefni og að ferðir fjarskólans verður gerð og birt reglulega.

Fjarnámið felur ekki í sér samkeppni milli nemenda, enda þekkjast þeir sjaldan persónulega. Fjarnámið felur í sér samvinnu og tjáskipti milli nemenda í fjarlægum löndum.

Fjarskóli Skruddu er ekki rekinn af opinberum aðilum. Einkunnir frá fjarnámi í Fjarskóla Skruddu gilda ekki í opinberum skyldunámsskólum, nema viðkomandi skóli kjósi að meta þau og taka til greina. Sú kunnátta og hæfni, sem nemandinn byggir upp, mun hins vegar koma að góðum notum í námi og starfi á Íslandi og í öðrum löndum.



1. áfangi:

Meðan nemandinn er á fyrsta áfanga göngum við úr skugga um

Ef barnið þarf lestrarkennslu, getum við látið foreldrum í té námsgögn til þess að ljúka henni. Þegar lestrarþjálfun er lokið getur barnið byrjað að nota tölvuna og Netið tiltjáskipta. Áður en kynningarstiginu lýkur viljum við fá sent stutt myndband úr hversdagslífi barnsins með svörum þess við nokkrum spurningum. Barnið þarf einnig að senda netbréf til skólans og taka þátt í bréfaskiptum.  Fyrsta áfanga lýkur með einföldu greiningarprófi í ritun og upplestri. Ef nemandinn nær ekki þessu prófi, hentar betur að leita eftir námskeiði í íslensku fyrir erlend börn.


2. áfangi:

Mælt mál:
Nemandinn les stutta texta, ljóð eða erindi inn á hljóðbönd og sendir fjarskólanum. Nemandinn hlustar á snældur með íslenskum barnasöngvumog syngur sjálf(ur) söngva að eigin vali inn á hljóðband.
Lestur:
Nemandinn lesa barnabækur á íslensku í samræmi við aldur, áhuga og lestrarhæfni. Nemandinn skrifar stuttar umsagnir um bækur í netbréfum til fjarskólans.
Ritun:
Nemandinn ritar stutta texta á íslensku, netbréf, teiknimyndasögur, brandara, gátur, mataruppskriftir, ævintýri og ljóð o fl. Efni textanna byggist á ímyndunarafli eða reynslu nemandans sjálfs. Textarnir verða sendir öðrum nemendum til lestrar og umfjöllunar.Nemandinn les einnig texta annarra nemenda á sama stigi. Nemandinn velur sína bestu texta til birtingar á Netinu.
Átthagafræði:
Nemandinn kemst í kynni við íslenskt þjóðfélag með því að taka þátt í netbréfaskiptum við jafnaldra á Íslandi og fá frá þeim upplýsingar um heimabyggðir þeirra, áhugamál og daglegt líf.
Tvítyngi:
Nemandinn þýðir einstök orð úr máli dvalarlandsins á íslensku. Hún/hann leitar að orðum sem eru lík í íslensku og í máli dvalarlandsins. Hún/hann kynnist muninum á íslenskum framburði og framburðinum í máli dvalarlandsins.
Upplýsingatækni:
Nemandinn skrifar stutta sjálfskynningu í ritvinnsluforriti með eigin mynd og texta á íslensku.
Margmiðlun:
Nemandinn tekur upp stutt myndband með eigin upplestri og eigin svörum við gefnum spurningum.

Öðrum áfanga lýkur með prófi. Einkunn verður gefin fyrir þrjár greinar,  lestur, ritun og mælt mál.



3. áfangi:

Mælt mál:
Nemandinn les ljóð, fréttir eða aðra stutta texta á íslensku inn á hljóðband. Flutingur á að vera með skýrum framburði.
Lestur:
Nemandinn les barna- og unglingabækur að eigin vali. Nemandinn byggir upp áhuga á barna- og unglingabókmenntum á íslensku. Nemandinn skilar ritdómum í netbréfum.
Ritun:
Nemandinn ritar eigin texta á íslensku, sögur, dægurlagatexta, ljóð, fréttir eða greinar og myndasögur. Textarnir eiga að byggjast á eigin ímyndunarafli eða reynslu og vera á lifandi og blæbrigðaríku máli.Textarnir verða leiðréttir af öðrum nemendum í ritunarferli og nemandinn leiðréttir texta annarra nemenda. Nemandinn velur sjálf(ur) texta til birtingar á Netinu.
Átthagafræði:
Nemandinn leitar að heimildum um Ísland á Netinu eða á bókasafni og lærir að finna staði á Íslandskorti. Nemandinn kynnir sér einn stað á Íslandi, hefur samband með netpósti við jafnaldra þar og skrifar ritgerð um staðinn.
Tvítyngi:
Nemandinn þýðir einfalda texta milli íslensku og máls dvalarlands síns. Nemandinn lærir að varast orð, sem líkjast íslenskum orðum, en hafa aðra merkingu. Hún/hann kynist muninum á setningaskipun á íslensku og í máli dvalarlandsins. Nemandinn þýðir heilar setningar og texta.
Upplýsingatækni:
Nemandinn setur upp einfalda síðu með texta um eigin áhugamál í veflestrarforriti með tengingum.
Margmiðlun:
Nemandinn gerir stutt myndband úr eigin hversdagsumhverfi með eigin munnlegri frásögn eða útskýringum.

Þriðja áfanga lýkur með prófi í greinunum mæltu máli, lestri, ritun, átthagafræði,  tvítyngi, upplýsingatækni og margmiðlun.



4. áfangi:

Mælt mál:
Nemandinn les erindi, ljóð, fréttir og leikþætti inn á hljóðband. Flutingur á að vera með skýrum og  lifandi framburði.
Lestur:
Nemandinn þróar með sér góðan bókmenntasmekk og áhuga á bókmenntum á íslensku. Nemandinn les bókmenntir á íslensku og skilar ítarlegum ritdómum um þær í netbréfum.
Ritun:
Nemandinn semur eigin ljóð eða dægurlagatexta. Nemandinn ritar eigin texta á íslensku, bókmenntalega og fræðilega. Textarnir eiga að vera á skýru,lifandi og blæbrigðaríku máli. Heimildaskrár skulu fylgja með greinum og ritgerðum. Textarnir verða leiðréttir af öðrum nemendum í ritunarferli og nemandinn leiðréttirtexta annarra nemenda. Nemandinn velur sjálf(ur) texta til birtingar á Netinu.
Átthagafræði:
Nemandinn kann skil á helstu tímabilum Íslandssögunnar. Nemandinn vinnur í starfshópi að rannsóknarverkefni um einhverja þekkta persónu eða atburð úr Íslandssögunni eða íslensku menningarlífi.
Tvítyngi:
Nemandinn þýðir heila texta og túlkar mælt mál milli máls dvalarlandsins og íslensku. Nemandinn safnar orðaforða yfir fræðiorð á íslensku og samsvarandi alþjóðleg orð.

Upplýsingatækni:
Nemandinn setur upp 1 síðu í veflestrarforriti með eigin texta og myndum og tengingum. Síðan á að vera vel frágengin og texti og myndir eiga að vera í samræmi.
Margmiðlun:
Nemandinn gerir stutta kynningu eða auglýsingu á myndbandi. Framburður á að vera skýr og framkoma lifandi.

Fjórða áfanga lýkur með prófi. Einkunn verður gefin í stigunum A til E í greinunum mæltu máli, lestri, ritun, landi og sögu, tvítyngi, upplýsingatækniog margmiðlun.



5. áfangi:

Mælt mál:
Nemandinn framleiðir útvarpsþátt eða útvarpsleikrit á íslensku á hljóðbandi með eigin tali og/eða annarra. Flutingur á að vera með skýrum og tjáningarfullum framburði.
Lestur:
Nemandinn les íslenskar nútímabókmenntir og skrifar ritdóma og kynningar á íslenskum skáldverkum.
Ritun:
Nemandinn ritar eigin texta á íslensku (a.m.k. 2000 orð), bókmenntalegan eða fræðilegan.Textinn á að vera á skýru, lifandi og blæbrigðaríku máli og heimildaskrá á að fylgja. Nemandinn semur eigin ljóð eða dægurlagatexta.
Átthagafræði:
Nemandinn fer í kynnisför til Íslands, eða vinnur þar í sumarleyfi sínu, og ritar ferðasögu sína.
Tvítyngi:
Nemandinn gerir stuttan kynningarbækling um Ísland og íslenska landshætti, íslenska sögu og menningu á máli dvalarlandsins. Bæklingurinn á að auka þekkingu lesenda á landi og þjóð. Nemandinn gerir samsvarandi kynningarbækling á íslensku um valfrjálsan stað í dvalarlandi sínu..
Uplýsingatækni:
Nemandinn framleiðir og setur upp heimasíðu með eigin texta og myndum. Síðan á að vera áhugavekjandi og vel frágengin með tengingum í aðrar skyldar síður. Síðan á að vera gagnvirk.
Margmiðlun:
Nemandinn framleiðir stutta kvikmynd á myndbandi, heimildamynd eða leikna mynd eftir eigin handriti með íslensku tali.

Þau verkefni, sem nemandinn skilar í fimmta áfanga, verða metin af prófdómurum með þekkingu á bókmenntum og ritun, tvítyngi, hljóðritun og leiklist, kvikmyndun, margmiðlun og upplýsingatækni.



Gjöld og innritun:

Fjarnám við Fjarskóla Skruddu kostar 29995 íslenskar krónur, 3044 danskar kr., 3285 norskar kr.,3500 sænskar kr., $ 350, 533 kanadíska dollara, £ 240,€ 409,
800 DEM, 901 hollensk gyllini, 16495 belgíska franka, 664 ástralska dollara,
2431 finnsk mörk, eða 2682 franska franka fyrirhvert stig.

Þetta gjald rennur til Skruddu, félags íslenskra móðurmálskennara á Norðurlöndum.Tekjur umfram gjöld verða notaðar til þess að þróa fjarnámið.

Hægt er að veita afslátt, ef fjölskyldan tekur að sér að útvega námsgögn á eigin vegum, ef foreldrarnir eru meðlimir í íslendingafélagi erlendis, sem hefur aðild að Skruddu, eða ef nemendur og forldrarnir taka þátt í því að þróa fjarnámið.

Við skráningu veitir Fjarskólinn nánari upplýsingar um greiðslumáta.
Nemandinn fær fyrstu verkefnin fljótlega eftir að gjald hefur verið greitt.

Ef íslenskur móðurmálskennari, sem er meðlimur í Skruddu, er starfandi á staðnum, hafa einstakir nemendur ekki rétt á að taka þátt í fjarnáminu á eigin vegum. Hins vegar hafa íslenskir móðurmálskennarar erlendis, sem hafa greitt árgjöld til Skruddu, frjáls afnot af öllu efni Fjarnámsins handa sínum nemendum.

Nemendur sem eru skólaskyldir á Íslandi, eiga ekki rétt á að taka þátt í markvissu fjarnámi á vegum Skruddu. Íslenskukennsla þeirra er á vegum íslenska skólakerfisins. Þeir hafa hins vegar rétt á að nota frjálst efni, sem birt er á vefsíðum Skruddu, t. d. Bréfaskipti, Léttar fréttir o fl. Kennarar, sem starfa við íslenska skóla, geta í kennslu notað efni, sem birt er á vefsíðum Skruddu, gegn því að þeir greiði árgjald til Skruddu. Þetta gildir einnig skóla á háskólastigi.

Íslendingafélög erlendis, sem hafa aðild að Skruddu, fá 50% afslátt á fjarnámi fyrir börn meðlima sinna, sé enginn af meðlimum Skruddu starfandi sem móðurmálskennariá staðnum.

Hérer hægt að skrá nemendur í fjarnámið.


Öll réttindi áskilin.© Skrudda